Beweging in het sociale woonlandschap: van woonactor tot woonmaatschappij (deel 1)

18 november 2020

De Vlaamse regering stelde het reeds voorop in haar regeerakkoord: vanaf 1 januari 2023 kennen we slechts één woonactor per gemeente. Dat het Vlaams sociaal woonlandschap hiermee grondig zou worden hertekend, was evident. De concrete realisatie in de praktijk was daarentegen voor velen nog een groot vraagteken. Iets meer duidelijkheid kwam toen de Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen (VMSW) in september een nieuwsflash de wereld instuurde. De afgelopen weken werd door verschillende partijen langzamerhand klaarheid geschapen over de contouren waarbinnen deze bestuurlijke hervorming zich de komende maanden en jaren verder zal voltrekken.

De doelstelling in een notendop?

In theorie is het eigenlijk heel simpel: Vlaanderen zal in de toekomst bestaan uit verschillende werkingsgebieden over gemeentegrenzen heen. In een werkingsgebied zal slechts één woonactor actief zijn. Deze woonactor is hét aanspreekpunt voor kandidaat-huurders, lokale besturen en andere belanghebbenden. Voordeel? Meer duidelijkheid en transparantie, grotere slagkracht van de woonactor en uiteindelijk een sterker sociaal woonbeleid.

“Het gaat hier niet over hervormen om te hervormen. Er is een duidelijke doelstelling waarbij 3 partijen het voordeel moeten ondervinden: de huurder, verhuurder en het lokaal bestuur.” – Matthias Diependaele – Vlaams Minister bevoegd voor wonen

Hoe komt u tot een werkingsgebied?

Lokale besturen zijn nu aan zet om – uiteraard in overleg met de woonactoren – de puzzel van werkingsgebieden te leggen. Eén van de prominentste criteria is het aaneensluiten van de werkingsgebieden om een lappendeken van werkingsgebieden te vermijden. Deze puzzel is bovendien onlosmakelijk verbonden met het verhaal van de regiovorming van lokale besturen. Ondertussen zijn al enkele (provinciale) werkgroepen opgestart om diverse zaken te verduidelijken en scherp te stellen. Niets te vroeg, want de Vlaamse regering verwacht al een definitief voorstel tegen eind 2021. Voor de zomer van 2022 moeten de werkingsgebieden definitief vastliggen.

We moeten toegeven: de Vlaamse regering legt hier een strakke timing op. De eerste stap in het vooropgestelde traject is al een heuse opdracht: hoe komt u nu tot een werkingsgebied? Los van de richtinggevende criteria die VMSW, ABB, VVSG en andere spelers aanreiken om de werkingsgebieden te bepalen, zijn er sowieso een aantal factoren die invloed hebben:

  • Welke woonactoren zijn al operationeel in de gemeente?
  • Welke intergemeentelijke samenwerkingsverbanden (rond wonen) zijn al actief?
  • Binnen welke regio valt uw bestuur?

Kortom: het is belangrijk om de huidige situatie vooraf via een omgevingsanalyse goed in kaart te brengen om het werkingsgebied weloverwogen af te kunnen bakenen. In overleg treden met de diverse potentiële partners (lokale besturen én woonactoren) is van cruciaal belang. CC Consult helpt je graag verder om niet alleen zicht te krijgen op de woonpartners die binnen je regio actief zijn, maar ook op andere strategische indicatoren zoals:

  • De woonnoden voor sociale huisvesting in de regio
  • De maatschappelijke context van de regio om strategisch op verder te bouwen

In deze oefening gaan we ook verder in op de voor- en nadelen van dergelijke samenwerkingsverbanden. Door onze ruime ervaring in de sector kunnen we u snel een blik geven op de mogelijke optimalisaties voor uw organisatie en uw huurders.

“Elk bestuur moet zijn rol kunnen opnemen binnen de woonmaatschappij.” – Joris Deleenheer – Stafmedewerker bij VVSG

Hoewel Vlaanderen deze beweging op diverse manieren zo goed mogelijk zal ondersteunen (via bijvoorbeeld een draaiboek, tools, contactpersoon per onderhandelingsregio, …), focust het geheel van deze hulpmiddelen zich slechts in beperkte mate op een één-op-één-begeleiding. CC Consult begeleidt u daarom graag in iedere stap van het traject. Als externe partner en expert in fusie- en verandermanagement, met reeds heel wat ervaring in de ondersteuning van sociale woonactoren, komt CC Consult naar voren als de geknipte speler op de markt voor de grootste oefening inzake woonbeleid binnen deze legislatuur. Neem gerust vrijblijvend contact op met Nick Mestdagh (NickMestdagh@ccconsult.be) of Veerle Bogaert (VeerleBogaert@ccconsult.be) voor meer informatie.

Benieuwd welke stappen er volgen na het vastleggen van de werkingsgebieden? Stay tuned voor deel 2!

 

Waarom kiest u voor CC Consult?

Wij onderscheiden ons door onze specifieke sectorkennis en onze praktijkgerichte aanpak. Onze adviezen zijn gebaseerd op beproefde modellen, maar wij garanderen de praktische toepasbaarheid. Dit bewijzen wij bijvoorbeeld via ons interim-management.
CC Consult bestaat uit een team van organisatie- en HRM-specialisten, die hun deskundigheid getoetst hebben aan concrete ervaring in de (semi-)publieke sector. U spreekt dus met mensen die de publieke sector door en door kennen en die u dankzij deze kennis en ervaring snel oplossingen en advies kunnen aanreiken.

Bij onze managementopdrachten zetten we hooggekwalificeerde interim-managers in voor specifieke functies bij de overheid. De manager wordt bijgestaan door een supervisor die ook inhoudelijk meevolgt. Onze managers onderhouden hun kennis via intervisie met collega's en permanente bijscholing.

Contacteer ons